Alle soorten › Zangvogels › Lachvogels › Arabische babbelaar
Arabische babbelaar | Argya squamiceps
Arabian Babbler | Turdoide árabe
De Arabische babbelaar is de grote, langstaartige groepsvogel van de wadi's en acaciavlakten van Arabië en de Levant. Hij leeft in vaste familiegroepen met een strikte rangorde, die samen een territorium verdedigen en elkaars jongen grootbrengen; het langlopende onderzoek van Amotz Zahavi in de Arava maakte de soort beroemd.
Geluid
Luidruchtig: hoge, doordringende fluittonen piieu en een snel herhaald pie-pie-pie-pie, vaak in koor door de hele groep; bij onraad een hard, ratelend tsjerrr. In de ochtendschemering zingen groepen soms langdurig in duet.
Opname: David Darrell-Lambert — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
26–29 cm. Groot en slank, met korte ronde vleugels en een zeer lange, getrapte staart. Bovendelen grijsbruin tot zandbruin, de kruin en het voorhoofd fijn grijs geschubd; onderdelen lichter bruingeel met een witachtige keel, zonder duidelijke streping. Snavel vrij lang, licht gebogen, bij volwassen vogels donker (bij jonge vogels lichter, geel aan de basis); iris licht. De vorm yemensis in Zuidwest-Arabië is donkerder en bruiner, muscatensis in Oman en de Emiraten bleker en grijzer. Vliegt laag en golvend met snelle vleugelslagen en glijvluchten van struik naar struik.
Verwarringssoorten
De Bruingele babbelaar (Argya fulva) is in het gidsgebied vrijwel geheel tot Noord-Afrika beperkt; hij is egaler zandkleurig, zonder schubbentekening op de kruin, met een donker oog. De Afghaanse babbelaar (Argya huttoni) van Zuid-Irak en Koeweit is kleiner en duidelijk gestreept. Vrouwtjes van de zijdestaart (Hypocolius ampelinus) hebben ook een lange staart, maar zijn gladder, met een kortere, zwarte snavel.
Leefgebied
Wadi's met acacia's, tamarisk en Ziziphus, doornstruweel van de Arabische vlakten, de randen van oases en dadelpalmtuinen en, in de Emiraten en Oman, ook parken, golfbanen en tuinen. In Jemen en Asir tot in de bergen op ongeveer 2000 m. Zoekt in groepen van drie tot twintig vogels op de grond naar insecten, hagedissen en zaden en eet ook vruchten.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de leefgebieden van Noord-Afrika en het Midden-Oosten.
Verspreiding en trek
In de Levant in de Arava, rond de Dode Zee, in de Negev en de Jordaanvallei in Israël, Jordanië en de Westelijke Jordaanoever, en in het oosten van de Sinaï. Op het Arabisch Schiereiland in West-Saoedi-Arabië langs de Hidjaz en Asir, verspreid in het centrum, en door heel Jemen buiten de hoge woestijn; in Oman in het noorden (Hadjargebergte en Batina) en in Dhofar; in de Verenigde Arabische Emiraten vooral in het oosten en rond Al Ain, maar inmiddels ook in groene gebieden langs de kust. Ontbreekt in Koeweit, Bahrein en Qatar. Buiten het gidsgebied komt de soort niet voor: een Arabisch-Levantijnse endeem.
- Jaarrond
- Zomergast (ca. apr–sep)
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In Israël zijn de groepen rond de kibboetsen van de Arava, zoals Hatzeva en Yotvata, en bij Ein Gedi aan de Dode Zee vertrouwd en goed te zien. In de Emiraten zijn Mushrif Park in Dubai en de oase van Al Ain betrouwbaar; in Oman de wadi's van het Hadjargebergte en Ayn Razat in Dhofar.
Staat van instandhouding
Wereldwijd niet bedreigd en in het grootste deel van het areaal algemeen. Profiteert plaatselijk van irrigatie, aanplant en tuinen, zoals in de Emiraten; elders lijdt hij onder het kappen van acacia's en overbegrazing van wadi's.
Wetenschappelijke naam
Argya squamiceps | (Cretzschmar, 1827) (GBIF: Turdoides squamiceps)
Cretzschmar beschreef de soort in 1827 als Malurus squamiceps; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Argya werd in 1831 ingevoerd door Lesson. Argya is door René Lesson gevormd naar Latijn argutus 'luidruchtig'. squamiceps is gevormd uit Latijn squama 'schub' en -ceps 'koppig': 'met een geschubde kop'. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Aqaba in Jordanië.