Alle soorten › Stormvogelachtigen › Noordelijke stormvogeltjes › Dwergstormvogeltje
Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Vogels van de elementen Elementaves › Keerkringvogels en watervogels Phaethoquornithes › Water- en moerasvogels Aequornithes
Dwergstormvogeltje | Hydrobates microsoma
Least Storm Petrel | Paíño mínimo
Het dwergstormvogeltje is het kleinste stormvogeltje van het gidsgebied: een geheel donker vogeltje, nauwelijks groter dan een zwaluw, met als enige donkere soort een korte, wigvormige staart. Vrijwel de hele wereldpopulatie broedt op eilanden in de Golf van Californië en voor de Pacifische kust van Baja California. Buiten het broedseizoen trekt het langs de Pacifische kust zuidwaarts, vaak in groepen samen met het zwart stormvogeltje.
Geluid
Op zee stil. Aan de kolonie, die alleen 's nachts wordt bezocht, klinkt uit de rotsspleten een snel, hoog, ratelend gekwetter.
Voor deze soort is nog geen opname met een geschikte Creative Commons-licentie beschikbaar.
Herkenning
13–15 cm. Een zeer klein, compact stormvogeltje met korte vleugels en een korte, wigvormige of afgeronde staart. Het verenkleed is geheel roetzwart, zonder lichte stuit; de lichte band over de bovenvleugel is zwak en vaak nauwelijks te zien. Mannetje, vrouwtje en jonge vogels zijn gelijk. Vliegt snel en laag over het water, met diepe, gejaagde slagen, wat doet denken aan een vleermuis.
Verwarringssoorten
Het zwart stormvogeltje Hydrobates melania is veel groter, met een lange, diep gevorkte staart en een trage, diepe vleugelslag. Het californisch stormvogeltje Hydrobates homochroa, dat alleen in het uiterste noordwesten voorkomt, is groter, grijzer bruin en heeft een gevorkte staart. Donkerstuitige vaal stormvogeltjes Hydrobates leucorhous en townsends stormvogeltjes Hydrobates socorroensis zijn groter, met een gevorkte staart en langere, geknikte vleugels. Bij goed zicht is de wigvormige staart samen met het geringe formaat beslissend.
Leefgebied
Warm kustwater en het continentaal plat, in de Golf van Californië vaak dicht onder de kust; buiten het broedseizoen ook verder op zee. Zoekt al vliegend kleine kreeftachtigen en vislarven van het wateroppervlak. Rust op zee in groepen, vaak gemengd met zwarte stormvogeltjes. Broedt in spleten tussen rotsblokken en in puinhellingen op kleine, droge eilanden.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.
Verspreiding en trek
Broedt op de San Benito-eilanden voor de Pacifische kust van Baja California en op tal van eilanden in de Golf van Californië, met de grootste kolonies op Isla Partida. Na het broedseizoen zwerft een deel in sommige jaren noordwaarts tot voor het zuiden van Californië; de meeste vogels trekken zuidwaarts langs de Pacifische kust van Mexico en Midden-Amerika. In de winter vooral voor het zuiden van Mexico, Guatemala, El Salvador en in de Golf van Panama, en verder zuidelijk tot voor Colombia en Ecuador. Tropische stormen kunnen vogels ver landinwaarts brengen. Aan de Atlantische kant van het gidsgebied komt de soort niet voor.
- Jaarrond
- Zomergast (ca. apr–sep)
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In de zomer en het vroege najaar op boottochten in de Golf van Californië, vaak in rustende groepen op het water samen met zwarte stormvogeltjes. In de winter te zien op boottochten voor de kust van Oaxaca, Guatemala en in de Golf van Panama. Let op het geringe formaat, de wigvormige staart en de snelle, laag scherende vlucht.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Vrijwel de hele populatie is afhankelijk van een beperkt aantal eilanden, wat de soort gevoelig maakt voor geïntroduceerde katten en ratten; op verschillende eilanden in de Golf van Californië zijn deze roofdieren verwijderd. Betrouwbare aantallen ontbreken.
Wetenschappelijke naam
Hydrobates microsoma | (Coues, 1864) (GBIF: Oceanodroma microsoma)
Coues beschreef de soort in 1864 als Halocyptena microsoma; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Hydrobates werd in 1822 ingevoerd door Boie. Hydrobates is Grieks, van hudro- 'water' en batēs 'loper': 'waterloper'. microsoma is Grieks, van mikros 'klein' en sōma 'lichaam', naar het zeer kleine formaat. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit San José del Cabo, Baja California Sur, Mexico.