Alle soorten › Stormvogelachtigen › Pijlstormvogels › Wigstaartpijlstormvogel

Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Vogels van de elementen Elementaves › Keerkringvogels en watervogels Phaethoquornithes › Water- en moerasvogels Aequornithes

Wigstaartpijlstormvogel | Ardenna pacifica

Wedge-tailed Shearwater | Pardela colicuña

De wigstaartpijlstormvogel is een grote pijlstormvogel van de tropische Indische en Stille Oceaan, met een lange, wigvormige staart en een rustige, zwevende vlucht. In het gidsgebied broedt hij op de Revillagigedo-eilanden, ver uit de kust van Mexico, de oostelijkste broedplaatsen van de soort. Op zee voor de Pacifische kust is hij een van de gewoonste pijlstormvogels.

Wigstaartpijlstormvogel (Ardenna pacifica)
Foto: dominic sherony — CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Op zee meestal stil. In de kolonies 's nachts langgerekte, kreunende en jammerende roepen, die als een klaaglijk duet uit de holen klinken.

Luister: ZangXC1135323

Opname: Kathryn Hodder — CC BY-NC-SA 4.0 · ingekort tot de eerste 60 s, mono · xeno-canto

Herkenning

41–46 cm, slank, met lange, vrij brede vleugels, een lange, wigvormige staart die meestal spits lijkt, een dunne, donkergrijze snavel met een haakje en vleeskleurige poten. Er zijn twee vormen. Bij de lichte vorm, die in het oosten van de Stille Oceaan overheerst, zijn de bovendelen grijsbruin en de onderdelen wit; de witte ondervleugel heeft brede donkere randen. De donkere vorm is egaal donkerbruin. Vliegt laag en ontspannen, met de vleugels naar voren gehouden en licht gebogen, met trage slagen en lange glijvluchten.

Verwarrings­soorten

Townsends pijlstormvogel Puffinus auricularis is kleiner en zwart-wit, met een korte staart en snelle slagen. De zwartbuikpijlstormvogel Puffinus opisthomelas is kleiner, met donkere onderstaartdekveren en een snellere vleugelslag. De chileense grote pijlstormvogel Ardenna creatopus is zwaarder, met een roze snavel met een donkere punt en een kortere staart. De grauwe pijlstormvogel Ardenna grisea heeft een zilverige baan op de ondervleugel, een korte staart en een stijve vlucht; de kleine wigstaartpijlstormvogel Puffinus nativitatis is kleiner en heeft donkere poten en een afgeronde staart.

Leefgebied

Open, warme oceaan, zowel ver uit de kust als boven het continentaal plat. Pakt vis en inktvis aan het oppervlak of met korte duiken, vaak in gemengde groepen boven scholen tonijn of dolfijnen. Broedt in holen in zandige of begroeide grond op oceanische eilanden.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.

Verspreiding en trek

Broedt in het gidsgebied op de Revillagigedo-eilanden, onder meer op San Benedicto. Op zee wijd verspreid voor de Pacifische kust van Mexico tot Panama, vooral ver uit de kust; aan de Caribische kant ontbreekt de soort. Waarnemingen komen vooral van schepen, zodat de verspreiding op zee onvolledig bekend is. Buiten het gidsgebied broedt de soort op eilanden in de tropische en subtropische Indische en Stille Oceaan, van Oost-Afrika en Australië tot Hawaï.

  • Jaarrond
  • Zomergast (ca. apr–sep)
  • Wintergast (ca. okt–mrt)
  • Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 0,7° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Pelagische tochten voor de Pacifische kust bieden de beste kans, vooral in de buurt van de Revillagigedo-eilanden of boven groepen dolfijnen. De lange, spitse staart en de rustige vlucht met naar voren gehouden vleugels zijn bij beide vormen de beste kenmerken.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. De wereldpopulatie telt miljoenen vogels. Ingevoerde roofdieren en grazers hebben kolonies op sommige eilanden geschaad; op de Revillagigedo-eilanden zijn ingevoerde zoogdieren voor een deel verwijderd.

Wetenschappelijke naam

Ardenna pacifica | (Gmelin, 1789) (GBIF: Puffinus pacificus)

Gmelin beschreef de soort in 1789 als Procellaria pacifica; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Ardenna werd in 1853 ingevoerd door Reichenbach. Ardenna gaat terug op Artenna, de spelling die de Italiaanse natuuronderzoeker Ulisse Aldrovandi in 1603 voor een zeevogel gebruikte en die Reichenbach bij de naamgeving aanhaalde. pacifica is Latijn voor 'van de Grote (Stille) Oceaan', naar het verspreidingsgebied. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Grote Oceaan; later beperkt tot de Kermadeceilanden.