Alle soorten › Uilen › Echte uilen › Mexicaanse bosuil
Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Roofvogels, uilen, ijsvogels en spechten Afroaves › Havikachtigen en uilen Hieraves
Mexicaanse bosuil | Strix sartorii
Cinereous Owl | Búho barrado mexicano
De Mexicaanse bosuil is een grote, grijsbruine bosuil met donkere ogen en een ronde kop zonder oorpluimen. Hij komt alleen in Mexico voor en leeft in vochtig pijn-eikenbos en nevelwoud in de bergen. Lange tijd gold hij als ondersoort van de gestreepte bosuil Strix varia van Noord-Amerika; op grond van verschillen in zang en verenkleed wordt hij nu meestal als aparte soort beschouwd. Hij is ’s nachts actief en weinig bekend.
Geluid
De zang is een snelle, ritmische reeks diepe, blaffende hoetonen die aan het eind vaak in een langgerekte toon overgaat; hij klinkt gelijkmatiger en minder gefraseerd dan de zang van de gestreepte bosuil. Partners roepen vaak samen in duet. Daarnaast hese schreeuwen en een opklimmende, jankende roep. Vooral te horen in de eerste uren na zonsondergang, het meest in het droge seizoen.
Opname: Richard E. Webster — CC BY-NC-SA 4.0 · ingekort tot de eerste 60 s, mono · xeno-canto
Herkenning
43–50 cm, met een ronde kop zonder oorpluimen en donkerbruine ogen. Het verenkleed is koeler en grijzer bruin dan dat van de gestreepte bosuil. De gezichtsschijf is grijsbruin met donkere concentrische ringen en een donkere rand. Hals en bovenborst zijn dicht bruin en wit gebandeerd; borst en buik zijn witachtig met brede, donkerbruine lengtestrepen. De bovendelen zijn grijsbruin met witte vlekken en banden op vleugels en mantel. De snavel is geel. Mannetje en vrouwtje zijn gelijk; het vrouwtje is groter.
Verwarringssoorten
De gevlekte bosuil Strix occidentalis is donkerder chocoladebruin, met ronde witte vlekken op de onderdelen in plaats van lengtestrepen. De vale bosuil Strix fulvescens, die zuidelijker voorkomt, is kleiner en warm oranjebruin. De bonte bosuil Strix virgata is veel kleiner, bruiner en heeft geen dwarsbanden op de bovenborst. De Amerikaanse oehoe Bubo virginianus heeft oorpluimen en gele ogen.
Leefgebied
Vochtig en gesloten pijn-eikenbos, eikenbos, nevelwoud en dennenbos in de bergen, vaak in ravijnen en op hellingen met oude bomen en een dichte onderbegroeiing; ook aan de randen van open plekken. Komt voor van ongeveer 1000 tot 3000 meter hoogte. Jaagt vanaf een zitpost op kleine zoogdieren, vogels, kikkers en grote insecten en broedt in grote boomholten.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.
Verspreiding en trek
Endemisch voor Mexico. Standvogel in de bergen van het westen en midden van het land, van Durango en Nayarit zuidwaarts door Jalisco, Colima, Michoacán en Guerrero tot Oaxaca; verspreide waarnemingen ook in de bergen van Veracruz en Chiapas. De grens met het areaal van de vale bosuil in het zuiden van Mexico is niet goed bekend. De meeste waarnemingen komen uit de Sierra de San Juan bij Tepic en van de Nevado de Colima.
- Jaarrond
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
De Sierra de San Juan bij Tepic in Nayarit is de bekendste plek; na zonsondergang zijn de vogels daar in het bos op de hellingen te horen, het meest van december tot april. Ook in de nevel- en dennenbossen op de hellingen van de Nevado de Colima zijn waarnemingen gedaan. Overdag rust hij hoog in dichte bomen en is dan zelden te vinden.
Staat van instandhouding
Niet geëvalueerd als aparte soort; de IUCN rekent hem tot de gestreepte bosuil, die als niet bedreigd geldt. Het areaal is klein en versnipperd, en de soort is afhankelijk van oud bergbos dat door houtkap, bosbranden en de aanleg van akkers en avocadoplantages verdwijnt.
Wetenschappelijke naam
Strix sartorii | (Ridgway, 1874)
Ridgway beschreef de soort in 1874 als Syrnium nebulosum var. Sartorii; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Strix werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. Strix is het Latijnse woord voor 'uil'; in de klassieke overlevering was de strix een nachtvogel die het bloed van zuigelingen zou drinken. sartorii eert de Duitse planter en natuuronderzoeker Carl Christian Sartorius (1796–1872), eigenaar van de hacienda El Mirador in Veracruz. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Mirador, Veracruz, Mexico.