Alle soorten › Steltloperachtigen › Kluten › Amerikaanse steltkluut
Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Vogels van de elementen Elementaves › Kraanvogels en steltlopers Gruimorphae
Amerikaanse steltkluut | Himantopus mexicanus
Black-necked Stilt | Candelero americano
De Amerikaanse steltkluut is een slanke, zwart-witte steltloper met een naalddunne, rechte snavel en zeer lange, roze poten. Hij is een van de meest verspreide steltlopers van het gidsgebied en komt van Baja California tot Panama voor bij vrijwel elk ondiep zoet of zout water, van de kust tot op de hoogvlakte. Groepen zijn luidruchtig en vallen van ver op.
Geluid
Luidruchtig. De roep is een scherp, blaffend kjep of kek, in reeksen herhaald, die bij verstoring in de broedtijd aanhoudend en dringend wordt; de hele groep valt dan in. Ook in de vlucht vaak roepend.
Opname: José María Loaiza B. — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
35–39 cm, waarvan een groot deel poot. De bovendelen, achterhals en kop zijn glanzend zwart, met een witte vlek boven het oog; voorhals, borst en buik zijn wit. De snavel is zwart, lang, dun en recht, de poten zijn helder roze tot rood. Het vrouwtje heeft een bruinere rug dan het mannetje. Jonge vogels zijn van boven grijsbruin met lichte veerranden en hebben doffere poten. In de vlucht zijn de vleugels van boven en onder geheel zwart, valt een witte wig op rug en stuit op en steken de poten ver achter de staart uit.
Verwarringssoorten
De Amerikaanse kluut Recurvirostra americana heeft een opgewipte snavel, blauwgrijze poten en wit met zwart in de vleugel. De grote geelpootruiter Tringa melanoleuca is grijs gespikkeld, met gele poten en zonder scherp zwart-wit contrast. De Amerikaanse bonte scholekster Haematopus palliatus is ook zwart-wit, maar gedrongen, met een dikke oranjerode snavel en korte poten.
Leefgebied
Ondiep zoet, brak en zout water met open oevers: zoutpannen, lagunes, kustmoerassen, rijstvelden, viskwekerijen, ondergelopen weilanden, waterzuiveringsbekkens en de randen van meren, van zeeniveau tot op de hoogvlakte. Foerageert lopend in ondiep water en pikt insecten, kleine kreeftachtigen, slakjes en visjes van het wateroppervlak of uit het water. Broedt in losse kolonies; het nest is een ondiep kuiltje op een eilandje, dijkje of kale oever, en de ouders verdedigen nest en jongen luidruchtig.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.
Verspreiding en trek
In heel Mexico, langs beide kusten en op de meren van het binnenland en de hoogvlakte, en verder in het laagland van heel Midden-Amerika tot Panama, vooral langs de Pacifische kust en in grote wetlands. In de noordelijke winter komen er in Mexico vogels uit de Verenigde Staten bij. De vogels in het gidsgebied behoren tot de nominaatvorm H. m. mexicanus. Buiten het gidsgebied van de Verenigde Staten en de Grote Antillen tot ver in Zuid-Amerika, en op Hawaï, waar een eigen ondersoort leeft.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Bijna overal te vinden waar ondiep water met open oevers ligt, ook in viskwekerijen, zoutpannen en rijstvelden langs de Pacifische kust. Goede plekken zijn onder meer Palo Verde in Costa Rica en de zoutpannen en garnalenkwekerijen rond de Golf van Fonseca. In de broedtijd vliegen de vogels met luid geroep op een indringer af; een alarmerende groep wijst op een kolonie in de buurt.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. In het gidsgebied algemeen en wijdverspreid; de soort maakt veel gebruik van door mensen aangelegde wetlands zoals rijstvelden, viskwekerijen en zoutpannen. Het verdwijnen en vervuilen van ondiepe kustwetlands is plaatselijk een bedreiging.
Wetenschappelijke naam
Himantopus mexicanus | (Müller, 1776)
Müller beschreef de soort in 1776 als Charadrius Mexicanus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Himantopus werd in 1760 ingevoerd door Brisson. Himantopus is Grieks, van himas 'riem, band' en pous 'voet': 'riemvoet', naar de dunne lange poten. mexicanus betekent 'van Mexico', het land van de typelocatie. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Mexico.