Alle soorten › Zangvogels › Zwaluwen › Zuid-Amerikaanse ruwvleugelzwaluw
Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Valken, papegaaien en zangvogels Australaves › Valken en zangvogels Eufalconimorphae › Papegaaien en zangvogels Psittacopasserae
Zuid-Amerikaanse ruwvleugelzwaluw | Stelgidopteryx ruficollis
Southern Rough-winged Swallow | Golondrina alirrasposa sureña
De zuid-amerikaanse ruwvleugelzwaluw is een bruine zwaluw met een kaneelkleurige keel en een lichte stuit. Hij jaagt laag boven rivieren, wegen, bosranden en open plekken en zit graag op draden en kale takken. In het gidsgebied leeft hij in de laaglanden en voetheuvels van Honduras tot Panama.
Geluid
Een korte, rollende, iets stijgende brrrt, vaak herhaald; daarnaast zachte, schorre tonen.
Opname: Mateus Gonçalves Santos — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
12–13 cm, met een korte, bijna rechte staart. Bovendelen egaal bruin met een duidelijk lichtere, witachtige tot vaalgele stuit. Keel kaneelbruin, borst grijsbruin, buik geelachtig wit. Mannetje en vrouwtje zijn gelijk; jonge vogels hebben roestbruine randen aan de vleugeldekveren en een minder warm gekleurde keel.
Verwarringssoorten
De noord-amerikaanse ruwvleugelzwaluw Stelgidopteryx serripennis heeft geen lichte stuit en een vaal grijsbruine keel zonder kaneeltint. De oeverzwaluw Riparia riparia heeft een witte keel en een donkere borstband. De witdijzwaluw Atticora tibialis (Panama) is kleiner en geheel donker.
Leefgebied
Rivieroevers, beekdalen, wegranden, bosranden, open plekken in bos, weilanden en dorpen, vooral in vochtige laaglanden en voetheuvels, plaatselijk tot ongeveer 1500 m. Jaagt laag op vliegende insecten. Broedt in holen in oeverwallen en wegtaluds, en in gaten in muren en bruggen.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.
Verspreiding en trek
Van Honduras en Nicaragua door Costa Rica tot Panama, aan beide kanten van het land. Buiten het gidsgebied in een groot deel van Zuid-Amerika, tot in het noorden van Argentinië.
- Jaarrond
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
Algemeen in Costa Rica en Panama; vaak te zien boven rivieren en langs wegen door bosgebied, waar groepjes op draden zitten. De lichte stuit is in vlucht het beste kenmerk.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Algemeen en past zich goed aan aan open en door de mens veranderd terrein.
Wetenschappelijke naam
Stelgidopteryx ruficollis | (Vieillot, 1817)
Vieillot beschreef de soort in 1817 als Hirundo ruficollis; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Stelgidopteryx werd in 1858 ingevoerd door Baird. Stelgidopteryx is Grieks, van stelgis 'schraper, krabber' en pterux 'vleugel', naar de ruwe, getande buitenvlag van de buitenste handpen. ruficollis is Latijn, van rufus 'roodbruin' en collum 'hals', naar de roestbruine keel. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Brazilië.