Alle soorten › Zangvogels › Ovenvogels en muisspechten › Priemsnavelmuisspecht

Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Valken, papegaaien en zangvogels Australaves › Valken en zangvogels Eufalconimorphae › Papegaaien en zangvogels Psittacopasserae

Priemsnavelmuisspecht | Dendroplex picus

Straight-billed Woodcreeper | Trepatroncos piquirrecto

De priemsnavelmuisspecht is een middelgrote, roodbruine muisspecht met een rechte, lichte, dolkvormige snavel. Hij is wijdverspreid in Zuid-Amerika en bereikt in Panama de noordgrens van zijn areaal, waar hij vooral in mangrove leeft.

Priemsnavelmuisspecht (Dendroplex picus)
Foto: Birds of panama on instagram — CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Geluid

Een snelle, dalende reeks heldere, wat lachende tonen. Daarnaast korte, scherpe roepjes.

Luister: ZangXC1185332

Opname: Juan Freile — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto

Herkenning

20–22 cm. Snavel recht, spits en lichtgekleurd, witachtig tot roze-hoornkleurig, wat ongewoon is voor een muisspecht. Kop en borst donkerbruin met lichte, beige tot witachtige druppelvormige strepen en vlekken; keel effen bleek beige en een lichte wenkbrauwstreep. Rug, vleugels en staart warm roodbruin, buik olijfbruin. Klimt als andere muisspechten tegen stammen op, steunend op de stijve staart. Mannetje en vrouwtje zijn gelijk.

Verwarrings­soorten

De streepkopmuisspecht Lepidocolaptes souleyetii is kleiner en heeft een dunne, licht gebogen snavel. De ivoorsnavelmuisspecht Xiphorhynchus flavigaster en de cocoamuisspecht Xiphorhynchus susurrans zijn groter, hebben een langere, iets gebogen snavel en leven vooral in bos.

Leefgebied

In het gidsgebied vooral mangrove en de bosranden daarachter; elders in zijn areaal ook galerijbos, overstromingsbos, droog bos en open terrein met bomen in het laagland. Zoekt insecten en andere ongewervelde dieren op stammen en takken. Nestelt in een holte in een boom.

Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.

Verspreiding en trek

In het gidsgebied alleen in Panama, plaatselijk langs de kust. Buiten het gidsgebied in een groot deel van het tropische laagland van Zuid-Amerika, van Colombia en Venezuela tot Bolivia en Brazilië.

  • Jaarrond
  • donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Dichtheidskaart uit de waarnemingen van GBIF (2006-10-01 – 2026-09-30), geteld per hokje van 0,7° en per maand en gedeeld door alle vogelwaarnemingen in datzelfde hokje — zo telt niet mee hoeveel vogelaars er kijken. De kleurdiepte volgt dat aandeel en loopt geleidelijk af; de kaart houdt zich dus niet aan landsgrenzen. Landcontouren: Natural Earth (publiek domein).

Hoe en wanneer kijken

Te zoeken in mangrove langs de Pacifische kust van Panama; de rechte, lichte snavel is het beste kenmerk.

Staat van instandhouding

Niet bedreigd. Wijdverspreid en in Zuid-Amerika vrij algemeen; in het gidsgebied plaatselijk en gebonden aan mangrove, die op veel plaatsen onder druk staat.

Wetenschappelijke naam

Dendroplex picus | (Gmelin, 1788) (GBIF: Xiphorhynchus picus)

Gmelin beschreef de soort in 1788 als Oriolus Picus; omdat ze later in een ander geslacht is geplaatst, staan auteur en jaartal tussen haakjes. Het geslacht Dendroplex werd in 1827 ingevoerd door Swainson. Dendroplex is Grieks, van dendron 'boom' en plēssō 'slaan': 'boomklopper'. picus is het Latijnse woord voor 'specht', naar de spechtachtige levenswijze. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Cayenne, Frans-Guyana.