Alle soorten › Valkachtigen › Valken en caracara's › Prairievalk
Plaats in de stamboom Vogels Aves › Vogels met een beweeglijk verhemelte Neognathae › Alle overige moderne vogels Neoaves › Landvogels Telluraves › Valken, papegaaien en zangvogels Australaves › Valken en zangvogels Eufalconimorphae
Prairievalk | Falco mexicanus
Prairie Falcon | Halcón mexicano
De prairievalk is een grote, zandkleurige valk van woestijnen, droge graslanden en hoogvlaktes. Hij jaagt in snelle, lage vlucht over open land op grondeekhoorns, andere kleine zoogdieren en vogels zoals leeuweriken, piepers en duiven. In het gidsgebied broedt hij plaatselijk op rotswanden in het noorden van Mexico, en van oktober tot maart komen wintergasten uit het westen van Noord-Amerika tot in midden-Mexico.
Geluid
Bij het nest een raspend, herhaald kik-kik-kik-kik of kree-kree-kree; daarbuiten meestal stil.
Opname: Thomas Magarian — CC BY-NC-SA 4.0 · omgezet naar mono · xeno-canto
Herkenning
37–47 cm, krachtig gebouwd, met lange, spitse vleugels en een vrij lange staart. Van boven zandbruin met lichtere randen aan de veren, van onder wit tot crème met bruine druppelvlekken en strepen. Een smalle donkere baardstreep, een lichte streep boven het oog en een donkere streep erachter. In de vlucht zijn de donkere oksels en binnenste ondervleugeldekveren, die een donkere wig onder de vleugel vormen, het beste kenmerk. Het vrouwtje is duidelijk groter dan het mannetje.
Verwarringssoorten
De slechtvalk Falco peregrinus is donkerder grijs of bruin van boven, met een brede zwarte baardstreep en zonder donkere oksels. Het smelleken Falco columbarius is veel kleiner en gedrongener; de bleke prairievorm kan op de prairievalk lijken, maar mist de donkere oksels. Vrouwtjes van de Amerikaanse torenvalk Falco sparverius zijn veel kleiner en roestbruin van boven.
Leefgebied
Woestijn, halfwoestijn en droog grasland, open hoogvlaktes en struweel, akkers en weiland met weinig bomen, van zeeniveau tot boven 2500 m. Broedt op richels en in holtes van kliffen, rotswanden en ravijnen. Jaagt in snelle, lage vlucht vlak boven de grond.
Waar de vogel het meest zit, ingedeeld naar de vegetatie-eenheden van Mexico en Midden-Amerika.
Verspreiding en trek
Broedt plaatselijk in Baja California en in de woestijnen en hooglanden van het noorden van Mexico, van Sonora en Chihuahua tot Coahuila en Nuevo León en zuidwaarts tot Durango en Zacatecas. In de winter, van oktober tot maart, verspreid over het noorden en midden van Mexico, op de hoogvlakte zuidwaarts tot Jalisco, Guanajuato en Hidalgo. Ten zuiden van Mexico niet bekend. Buiten het gidsgebied in het westen van Canada en de Verenigde Staten.
- Jaarrond
- Zomergast (ca. apr–sep)
- Wintergast (ca. okt–mrt)
- Doortrek (mrt–apr, okt–nov)
- donker = kerngebied, licht = dun verspreid
Hoe en wanneer kijken
In de winter het beste op de graslanden en akkers van de hoogvlakte van Chihuahua en Durango, waar de vogel op palen of laag over het land vliegend naar grondeekhoorns en vogels zoekt. In de vlucht de donkere oksels zoeken.
Staat van instandhouding
Niet bedreigd. Gevoelig voor verlies van grasland aan akkerbouw en voor verstoring van broedplaatsen.
Wetenschappelijke naam
Falco mexicanus | Schlegel, 1850
Schlegel beschreef de soort in 1850 en plaatste haar meteen in het geslacht waarin ze nog altijd staat. Het geslacht Falco werd in 1758 ingevoerd door Linnaeus. Falco is Laatlatijn voor 'valk', van falx, falcis 'sikkel', naar de sikkelvormige klauwen van de vogel. mexicanus is Nieuwlatijn voor 'Mexicaans', naar Mexico, waar het typeexemplaar vandaan kwam. Het eerst beschreven exemplaar kwam uit Monterrey, Mexico.